69) माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- ॐ तत्‌ सत्‌ ची माहिती आणि महात्म



माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात-
राजेश्वरी

ॐ तत्सदिति निर्देशो ब्रह्मणस्त्रिविधः स्मृतः । ब्राह्मणास्तेन वेदाश्च यज्ञाश्च विहिताः पुरा ॥ १७-२३ ॥

तस्मादोमित्युदाहृत्य यज्ञदानतपःक्रियाः ।
प्रवर्तन्ते विधानोक्ताः सततं ब्रह्मवादिनाम् ॥ १७-२४ ॥

ॐ तत्‌ सत्‌ ची माहिती आणि महात्म

आता आपण ॐ तत्‌ सत्‌ अशी तीन प्रकारची परमात्म्याची नावे आणि त्यांचा वापर समजून घेऊया. याआधीच भगवंतांनी सांगितले आहे कि अनन्य भक्ती हाच मनःस्वास्थ मनशांती आणि प्रगती म्हणजेच भगवद्भक्तीचा सहज, सुंदर आणि सोपा मार्ग आहे. मनुष्य जेंव्हा नानाविविध कर्में करत असतो जसे कि आहार, विहार, यज्ञ, दान, तप तेव्हा तो त्रिगुणांनी बांधला जातो आणि या बंधातून मुक्तीचा सोपा मार्ग म्हणजेच सर्व काही भगवंताला अर्पित करायचे आणि त्याची विधी भगवंतांनी इथे सांगितली आहे. भगवंत सांगतात कि सृष्टीच्या उत्पत्तीपासूनच ॐ तत्‌ सत्‌ हे तीन शब्द अंतिम परमसत्य दर्शविण्यासाठी वापर केले जाते. ब्राह्मण वेदमंत्रांचा उच्चार करणाऱ्या परमपुरुषांचा शास्त्राने सांगितलेल्या यज्ञ, दान व तप रूप क्रियांचा नेहमी ॐ या परमात्म्याच्या नावाचा उच्चार करूनच आरंभ करतात. म्हणजेच ते आरंभ परमेश्वराला अर्पण करतात. कारण परमेश्वर सर्व कारणाचे कारण आणि सर्व उत्पत्तीचे बीज आहेत श्रीमदभगवगीता अध्याय ७ श्लोक ८ ते १२ . त्यामुळे सर्व आरंभ करतांना 'ॐ ' उच्चार करून परमेश्वराला अर्पण करणेच योग्य आहे.

तदित्यनभिसन्धाय फलं यज्ञतपःक्रियाः ।
दानक्रियाश्च विविधाः क्रियन्ते मोक्षकाङ्क्षिभिः ॥ १७-२५ ॥

सद्भावे साधुभावे च सदित्येतत्प्रयुज्यते । 
प्रशस्ते कर्मणि तथा सच्छब्दः पार्थ युज्यते ॥ १७-२६ ॥

यज्ञे तपसि दाने च स्थितिः सदिति चोच्यते ।
 कर्म चैव तदर्थीयं सदित्येवाभिधीयते ॥ १७-२७ ॥

अश्रद्धया हुतं दत्तं तपस्तप्तं कृतं च यत् । 
असदित्युच्यते पार्थ न च तत्प्रेत्य नो इह ॥ १७-२८ ॥

निष्काम भावाने फळाची आशा न करता मनुष्याने यज्ञ तप आणि दान आदी कर्म करावेत आणि 'तत्' शब्दांद्वारे सर्व कर्म आणि कर्मफले भगवंताला अर्पण करावीत. म्हणजचे भौतिक प्रकृतीमध्ये कर्म करत असतांना मनुष्य बंधनमुक्त राहतो. आणि हाच या क्रियांचा उद्देश आहे. 'सत्'‌ म्हणजेच परमात्मा. भगवंत अनेकदा सांगतात कि नश्वर आणि अनश्वर यापलीकडे असलेला परमात्मा अजन्मा, निरंतर आणि सर्वव्यापी आहे. 

भगवंतच एकमात्र सत्य आहेत आणि 'सत्'  शब्दाचा वापर आपल्याला सतत या सत्याची जाणीव करून देतो. परमात्मा आहे आणि केवळ परमात्म्याला अर्पण केलेली यज्ञ, तप, दर्प, कर्मे 'सत्' आहेत. आणि म्हणूनच हे पार्थ परमेश्वरावर श्रद्धा न ठेवून केले जाणारे यज्ञ, तप आणि दानकर्म हे अनित्य तथा असत् असून ते करणे केवळ निरर्थक किंवा व्यर्थ ठरते आणि अश्या विधींचा मनुष्याला या किंवा पुढच्या जन्मात ( वर्तमान तथा भविष्यात देखील ) काहीही लाभ होत नाही. 


ॐ तत्सदिति श्रीमद्‌भगवद्‌गीतासूपनिषत्सु ब्रह्मविद्यायां योगशास्त्रे श्रीकृष्णार्जुनसंवादे
श्रद्धात्रयविभागयोगो नाम सप्तदशोऽध्यायः ॥ १७ ॥

।।जय श्री कृष्णा।।


धन्यवाद🙏🏻😇

निशा सुजाता राजेश्वर चान्ने


भाग 68) दान आणि दानाचे प्रकार.
http://nisha-channe.blogspot.com/2021/07/68.html

टिप्पण्या

टिप्पणी पोस्ट करा

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

35) माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- अध्याय ९ राजविद्या राजगुह्य योग

इमेज
माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- राजेश्वरी अध्याय ९ राजविद्या राजगुह्य योग अध्याय ९ च्या सुरुवातीला भगवंत अर्जुनाला सांगतात कि मी आता तुला परम गोपनीय ज्ञान उपदेश करणार आहे. श्रीभगवानुवाच ; इदं तु ते गुह्यतमं प्रवक्ष्याम्यनसूयवे । ज्ञानं विज्ञानसहितं यज्ज्ञात्वा मोक्ष्यसेऽशुभात्॥9.1॥ राजविद्या राजगुह्यं पवित्रमिदमुत्तमम् । प्रत्यक्षावगमं धर्म्यं सुसुखं कर्तुमव्ययम् ॥9.2॥ अश्रद्दधानाः पुरुषा धर्मस्यास्य परन्तप । अप्राप्य मां निवर्तन्ते मृत्युसंसारवर्त्मनि ॥9.3॥ मया ततमिदं सर्वं जगदव्यक्तमूर्तिना । मत्स्थानि सर्वभूतानि न चाहं तेषवस्थितः ॥9.4॥ न च मत्स्थानि भूतानि पश्य मे योगमैश्वरम् । भूतभृन्न च भूतस्थो ममात्मा भूतभावनः ॥9.5॥ यथाकाशस्थितो नित्यं वायुः सर्वत्रगो महान् ।  तथा सर्वाणि भूतानि मत्स्थानीत्युपधारय ॥9.6॥ श्रीभगवान म्हणाले, तू माझा कधीच द्वेष करत नाहीस आणि तू माझा समर्पित भक्त असल्याने हे अतिशय गोपनीय विज्ञानासहित ज्ञान पुन्हा नीटपणे सांगतो. ते जाणल्याने तू दुःखरूप संसारापासून मुक्त होशील. इथे हे ज्ञान समजण्यासाठीची पात्रता आपल्याला कळते. केवळ समर्पित भक्तच हे ज्ञान समजू शकतो. हे ...
अधिक वाचा

अध्याय ९- राजविद्या राजगुह्य योग- माझी भगवद्गीता राजेश्वरी- आजच्या संदर्भात

भाग 35) अध्याय ९ राजविद्या राजगुह्य योग http://nisha-channe.blogspot.com/2021/06/35.html भाग 36) नास्तिक व्यक्ती, त्यांची विचारधारा व फळ आणि आस्तिक व्यक्ती, त्यांची विविध श्रद्धा http://nisha-channe.blogspot.com/2021/06/36.html भाग 37) सकाम आणि निष्काम उपासना आणि त्याचे फळ या विषयी मार्गदर्शन. http://nisha-channe.blogspot.com/2021/06/37.html भाग 38)भक्तीचा दुराचारी व्यक्तीवरील प्रभाव आणि भगवंताचे अनन्य भावाने भक्तीकरणाऱ्या भक्ताला वचन. http://nisha-channe.blogspot.com/2021/06/blog-post.html
अधिक वाचा

37) माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- सकाम आणि निष्काम उपासना आणि त्याचे फळ

इमेज
माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- राजेश्वरी 37) या भागात भगवंत सकाम आणि निष्काम उपासना आणि त्याचे फळ या विषयी मार्गदर्शन करतात. त्रैविद्या मां सोमपाः पूतपापा यज्ञैरिष्ट्वा स्वर्गतिं प्रार्थयन्ते । ते पुण्यमासाद्य सुरेन्द्रलोकमश्नन्ति दिव्यान्दिवि देवभोगान् ॥ ९-२० ॥ ते तं भुक्त्वा स्वर्गलोकं विशालं क्षीणे पुण्ये मर्त्यलोकं विशन्ति । एवं त्रयीधर्ममनुप्रपन्ना गतागतं कामकामा लभन्ते ॥ ९-२१ ॥ अनन्याश्चिन्तयन्तो मां ये जनाः पर्युपासते । तेषां नित्याभियुक्तानां योगक्षेमं वहाम्यहम् ॥ ९-२२ ॥ येऽप्यन्यदेवता भक्ता यजन्ते श्रद्धयान्विताः । तेऽपि मामेव कौन्तेय यजन्त्यविधिपूर्वकम् ॥ ९-२३ ॥ अहं हि सर्वयज्ञानां भोक्ता च प्रभुरेव च ।  न तु मामभिजानन्ति तत्त्वेनातश्च्यवन्ति ते ॥ ९-२४ ॥ यान्ति देवव्रता देवान्पितॄन्यान्ति पितृव्रताः ।  भूतानि यान्ति भूतेज्या यान्ति मद्याजिनोऽपि माम् ॥ ९-२५ ॥ तिन्ही वेदात सांगितलेली कर्मे करणारे, सोमरस पिणारे,पापमुक्त लोक यज्ञांनी माझी पूजा करून स्वर्गप्राप्तीची इच्छा करतात; ते पुरुष आपल्या पुण्याईचे फळ असणाऱ्या इंद्रलोकाला जाऊन स्वर्गात देवांचे भोग भोगतात. ते त्या विशाल स्व...
अधिक वाचा