83) माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- श्रीमदभगवद्गीतेतील भगवंताचा अंतिम कर्मनिर्देश



माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात-
राजेश्वरी

83) श्रीमदभगवद्गीतेतील भगवंताचा अंतिम कर्मनिर्देश

ईश्वरः सर्वभूतानां हृद्देशेऽजुर्न तिष्ठति।
भ्रामयन्सर्वभूतानि यन्त्रारुढानि मायया৷৷१८.६१৷৷

तमेव शरणं गच्छ सर्वभावेन भारत।
तत्प्रसादात्परां शान्तिं स्थानं प्राप्स्यसि शाश्वतम्৷৷१८.६२৷৷

इति ते ज्ञानमाख्यातं गुह्याद्गुह्यतरं मया ।
विमृश्यैतदशेषेण यथेच्छसि तथा कुरु ৷৷१८.६३৷৷

भगवंत पुढे सांगतात, हे अर्जुन! मी परमात्मा प्रत्येक जिवाच्या हृदयात वास करत असून, माझ्या मायेच्या शक्तीने सर्व जीवांना यंत्रवत चालवत आहे. किती सत्य आहे कि प्रत्येक जिवाच्या शरीरात असलेले हृदय आयुष्यभर अविरत चालत असते आणि हि ईश्वराची माया नव्हे तर दुसरे काय आहे, आता आपल्या आधुनिक विज्ञानाला हृदय स्पंदनांचे उगमस्थान उमगले आहे. पण ह्याचा नेमका उल्लेख हजारो वर्षांपूर्वी भगवद्गीतेच्या या श्लोकात असणे म्हणजे त्याकाळी मनुष्याला ईश्वर वाणीतून मिळालेले ज्ञान किती अचूक आहे याचा हा आणखी एक प्रत्यय श्रीमदभगवद्गीतेच्या या शेवटच्या चरणात आपल्याला येतो.

हे सर्व ज्ञान सांगितल्यावर भगवंत आपला श्रीमदभगवद्गीतेतील अंतिम कर्मनिर्देश सांगतात. भगवंत म्हणतात, हे भारता! तुझ्या हृदयस्पन्दनांच्या रूपाने तुझ्यामध्ये स्थित असलेली जीवन चेतन म्हणजेच जीवात्मा असलेल्या मला पूर्णपणे शरण ये माझ्या कृपेनेच तुला परमशांती म्हणजेच मनस्वास्थ मनशांतीसह प्रगती प्राप्त होईल.

आता मी तुला सांगितलेल्या ह्या अतिशयगुह्य ज्ञानावर पूर्णपणे शांतचित्ताने विचार कर आणि मग तुला जे योग्य वाटेल ते कर. इथे भगवंत स्वतः कर्मफळत्यागाचे उत्तम उदाहरण प्रकट करत आहेत. श्रीमदभगवद्गीतारुपी उपदेश केल्यानंतर स्वतः भगवंत देखील अर्जुनाकडून असे कर अथवा तसे कर अशी आशा करत नाहीत अन्यथा भगवद्गीता उपदेश एक सकाम कर्म ठरले असते.

ईश्वर गुणातीत आहेत हे भगवान कृष्णाच्या जीवन आचरणातून वारंवार सिद्ध होते. इथे जन्म कर्म च मे दिव्यमेवं यो वेत्ति तत्वतः ।४:९। चा आधार घेऊन आपण जाणून घेऊया के स्वयं भगवंतांनी सांगितले आहे कि जो कुणी माझ्या जन्म आणि कर्मांची दिव्यता जाणतो तो मला प्राप्त होतो. त्यामुळेच भगवद्गीता अध्ययन करत असतांना आपण भगवंताचे बोल आणि वेगवेगळ्या परिस्थिती भगवंताने केलेले कर्म दोन्हीही विचारात घेऊन व स्वतःला पार्थ रूपात ठेऊन भगवंत या प्रसंगात मला काय मार्गदर्शन करत आहेत याबाबत मनन आणि चिंतन केल्यास आपोआपच मार्ग सापडतो.

।।जय श्री कृष्णा।।

धन्यवाद🙏🏻😇
निशा सुजाता राजेश्वर चान्ने


भाग 82)- भक्ति सहित कर्मयोग का विषय
http://nisha-channe.blogspot.com/2021/08/82.html

टिप्पण्या

टिप्पणी पोस्ट करा

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

35) माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- अध्याय ९ राजविद्या राजगुह्य योग

इमेज
माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- राजेश्वरी अध्याय ९ राजविद्या राजगुह्य योग अध्याय ९ च्या सुरुवातीला भगवंत अर्जुनाला सांगतात कि मी आता तुला परम गोपनीय ज्ञान उपदेश करणार आहे. श्रीभगवानुवाच ; इदं तु ते गुह्यतमं प्रवक्ष्याम्यनसूयवे । ज्ञानं विज्ञानसहितं यज्ज्ञात्वा मोक्ष्यसेऽशुभात्॥9.1॥ राजविद्या राजगुह्यं पवित्रमिदमुत्तमम् । प्रत्यक्षावगमं धर्म्यं सुसुखं कर्तुमव्ययम् ॥9.2॥ अश्रद्दधानाः पुरुषा धर्मस्यास्य परन्तप । अप्राप्य मां निवर्तन्ते मृत्युसंसारवर्त्मनि ॥9.3॥ मया ततमिदं सर्वं जगदव्यक्तमूर्तिना । मत्स्थानि सर्वभूतानि न चाहं तेषवस्थितः ॥9.4॥ न च मत्स्थानि भूतानि पश्य मे योगमैश्वरम् । भूतभृन्न च भूतस्थो ममात्मा भूतभावनः ॥9.5॥ यथाकाशस्थितो नित्यं वायुः सर्वत्रगो महान् ।  तथा सर्वाणि भूतानि मत्स्थानीत्युपधारय ॥9.6॥ श्रीभगवान म्हणाले, तू माझा कधीच द्वेष करत नाहीस आणि तू माझा समर्पित भक्त असल्याने हे अतिशय गोपनीय विज्ञानासहित ज्ञान पुन्हा नीटपणे सांगतो. ते जाणल्याने तू दुःखरूप संसारापासून मुक्त होशील. इथे हे ज्ञान समजण्यासाठीची पात्रता आपल्याला कळते. केवळ समर्पित भक्तच हे ज्ञान समजू शकतो. हे ...
अधिक वाचा

अध्याय ९- राजविद्या राजगुह्य योग- माझी भगवद्गीता राजेश्वरी- आजच्या संदर्भात

भाग 35) अध्याय ९ राजविद्या राजगुह्य योग http://nisha-channe.blogspot.com/2021/06/35.html भाग 36) नास्तिक व्यक्ती, त्यांची विचारधारा व फळ आणि आस्तिक व्यक्ती, त्यांची विविध श्रद्धा http://nisha-channe.blogspot.com/2021/06/36.html भाग 37) सकाम आणि निष्काम उपासना आणि त्याचे फळ या विषयी मार्गदर्शन. http://nisha-channe.blogspot.com/2021/06/37.html भाग 38)भक्तीचा दुराचारी व्यक्तीवरील प्रभाव आणि भगवंताचे अनन्य भावाने भक्तीकरणाऱ्या भक्ताला वचन. http://nisha-channe.blogspot.com/2021/06/blog-post.html
अधिक वाचा

37) माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- सकाम आणि निष्काम उपासना आणि त्याचे फळ

इमेज
माझी भगवद्गीता आजच्या संदर्भात- राजेश्वरी 37) या भागात भगवंत सकाम आणि निष्काम उपासना आणि त्याचे फळ या विषयी मार्गदर्शन करतात. त्रैविद्या मां सोमपाः पूतपापा यज्ञैरिष्ट्वा स्वर्गतिं प्रार्थयन्ते । ते पुण्यमासाद्य सुरेन्द्रलोकमश्नन्ति दिव्यान्दिवि देवभोगान् ॥ ९-२० ॥ ते तं भुक्त्वा स्वर्गलोकं विशालं क्षीणे पुण्ये मर्त्यलोकं विशन्ति । एवं त्रयीधर्ममनुप्रपन्ना गतागतं कामकामा लभन्ते ॥ ९-२१ ॥ अनन्याश्चिन्तयन्तो मां ये जनाः पर्युपासते । तेषां नित्याभियुक्तानां योगक्षेमं वहाम्यहम् ॥ ९-२२ ॥ येऽप्यन्यदेवता भक्ता यजन्ते श्रद्धयान्विताः । तेऽपि मामेव कौन्तेय यजन्त्यविधिपूर्वकम् ॥ ९-२३ ॥ अहं हि सर्वयज्ञानां भोक्ता च प्रभुरेव च ।  न तु मामभिजानन्ति तत्त्वेनातश्च्यवन्ति ते ॥ ९-२४ ॥ यान्ति देवव्रता देवान्पितॄन्यान्ति पितृव्रताः ।  भूतानि यान्ति भूतेज्या यान्ति मद्याजिनोऽपि माम् ॥ ९-२५ ॥ तिन्ही वेदात सांगितलेली कर्मे करणारे, सोमरस पिणारे,पापमुक्त लोक यज्ञांनी माझी पूजा करून स्वर्गप्राप्तीची इच्छा करतात; ते पुरुष आपल्या पुण्याईचे फळ असणाऱ्या इंद्रलोकाला जाऊन स्वर्गात देवांचे भोग भोगतात. ते त्या विशाल स्व...
अधिक वाचा